کتاب«فارابی» را در نوروز بخوانید

دکتر قاسم پورحسن  در گفتگو با خبرنگار مهر در مورد پیشنهادش برای مطالعه یکی از آثارش برای عموم خوانندگان در ایام نوروز گفت: کتاب مجموعه مقالات «فارابی» را توصیه می کنم که بنیاد حکمت صدرا آن را منتشر کرده است. این کتاب بخشهای مهمی درباره فلسفه اسلامی دارد که بخش مقدماتی آن را بنده نوشته ام. زندگینامه فارابی با تأکید بر مکتب مرو است.

وی افزود: این مقاله دستاوردها و ادعاهایی فارابی در زمینه فلسفه اسلامی است. زندگی فارابی و فراز و فرودهای تحول اندیشه فارابی در این مقاله ۵۰ صفحه ای آمده است. کسانی که به آغاز شکل گیری حیات عقلی و فلسفی مسلمانان علاقمند هستند می توانند به این کتاب مراجعه کنند. مباحث مربوط به وجود شناسی و معرفت شناسی  از دیدگاه فارابی بخشهای دیگر این کتاب را تشکیل می دهند. مطالعه این کتاب برای آگاهی بخشی از فلسفه سده سوم و چهارم هجری مفید است.

استادیار گروه فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی گفت: سه دغدغه اصلی در نگارش این مقاله داشتم.اول اینکه فارابی را به عنوان آغازگر فلسفه اسلامی نشان بدهم و عنوان کنم بر خلاف گفته های کسانی مانند ژیلسون ما باید دفاع از فلسفه اسلامی بکنیم. فلسفه اسلامی فلسفه ای مقابل فلسفه یونان یا فلسفه اسکندریه نیست بلکه مشترکاتی با هم دارند و مسئله اقتباس یا بهره گیری یا عدم امکان شکل گیری فلسفه اسلامی را که مخالفان اذعان می کنند می خواستم رد بکنم و از اینکه چیزی به نام فلسفه اسلامی وجود دارد و قابل بیان است دفاع بکنم.

وی تصریح کرد: دوم این بود که مسئله اقتباس که از سوی برخی ها مانند جابری و دیگران در دوره اخیر مطرح می شود می خواستم نقد کنم. یعنی تلقی کا این نیست که فلسفه اسلامی به خصوص اینکه در شرق تمدن اسلامی شکل گرفت یک فلسفه التقاطی است یعنی برگرفته صرف از فلسفه یونان باشد. بلکه مسلمانان با توجه به نیازهایی که در حوزه اسلامی وجو داشت تلاش کردند که به فلسفه رو بیاورند و لذا حجم تغییرات ، ابداعات و ابتکاراتی که در این حوزه صورت می گیرد نمی توان نادیده گرفت و اقرار کرد که چیزی غیر از فلسفه یونان نیست.

استادیار گروه فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی گفت: نکته سوم این بود که می خواستم حوزه ایران و فیلسوفان ایرانی را مهم جلوه بدهم. در این نوشته عنوان کردم که فارابی پیش از آنکه به بغداد برود فارابی بود. این یک ادعای مهمی است یعنی عنوان کردم فارابی در مکتب مرو در خراسان بزرگ پرورش یافته و نشان دادم که فارابی یک فیلسوف تمام عیار ایرانی است فیلسوفی که به اقتضائات تمدن ایرانی و اسلامی واقف بوده و لذا فارابی را برخاسته از بغداد ندانستم. فارابی قبل از اینکه به بغداد سفر کند که لزوما این سفر در رأس سده چهارم یعنی سال ۳۰۰ هجری صورت گرفته اینگونه نیست که در آن موقع نه منطق نداند و نه فلسفه، بلکه بسیاری از مباحث منطق را گذرانده آنچنان که خودش بیان می کند در آغاز ظهور فلسفه که ابوالحسن منصوری هم این گزارش را می دهد.

دکتر پورحسن یک کتاب دیگری را نیز غیر از آثار خود برای عموم خوانندگان برای مطالعه در تعطیلات توصیه کرد و گفت: مجموعه سخنرانی های آیزایا برلین درباره رمانتیسم که نگاهی نقادانه به رمانتیسم است و عبدالله کوثری آن را ترجمه کرده و نشر ماهی سال ۸۸ آن را منتشر کرده را برای مطالعه عموم خوانندگان سفارش می کنم.

استادیار گروه فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی افزود: آیزایا برلین دیدگاه های متفاوتی را درباره تعریف رمانتیسم می آورد و دیدگاهی که رمانتیسم را کاملا مدرن و قابل توجه و جدید می داند در مقابل هر چیز کهنه  و کسالت آور می آورد. وی رمانتیسم  را نخستین حمله به روشنگری می داند.کتاب تاریخ دو سه قرن غرب را به لحاظ فکری و فلسفی مورد توجه قرار داده است و کتاب قابل توجهی در این خصوص است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *